Thúc đẩy sự phát triển lành mạnh nền nghệ thuật nước nhà

Đề án cấp chứng hành nghề cho ca sĩ, người mẫu sau khi được đưa ra lấy ý kiến (tại Hội nghị do Bộ VHTTDL tổ chức tháng 6/2013) dự kiến sẽ được Bộ VHTTDL trình phê chuẩn trong tháng 9/2013 và bắt đầu áp dụng từ 01/01/2014 nhằm giảm bớt sự lộn xộn trong một số hoạt động trình diễn, biểu diễn. Đây được coi là một bước quan yếu trong việc thực hiện Chỉ thị số 65/CT-BVHTTDL của Bộ trưởng Bộ VHTTDL về chấn chỉnh hoạt động trình diễn nghệ thuật, trình diễn thời trang; Nghị định số 79/2012/NĐ-CP của Chính phủ quy định về trình diễn nghệ thuật, trình diễn thời trang; thi người đẹp và người mẫu; lưu hành, kinh dinh bản ghi âm, ghi hình ca múa nhạc, sân khấu… “Chiếc gậy” dùng cho showbiz Việt Theo dự thảo Đề án, việc cấp chứng chỉ sẽ vận dụng với tuốt nghệ sĩ, nhưng trước mắt là ca sĩ và người mẫu. Bởi, thời trang và âm nhạc là hai lĩnh vực đang có nhiều sai phạm nhất. Đề án cũng cho thấy kiên tâm của các cấp quản lý Bộ VHTTDL là sẽ làm vô cùng để việc cấp chứng chỉ hành nghề cho ca sĩ, người mẫu được “thông thoáng, nhẹ nhàng” nên tiêu chí cũng khá là đơn giản, chỉ có 3 tiêu chuẩn gồm có: tư cách đạo đức, có năng lực biểu diễn, chưa bị thu hồi chứng chỉ hành nghề. Bên cạnh đó, Bộ VHTTDL cũng dự định sẽ cấp hai loại thẻ. Loại thứ nhất dành cho nghệ sĩ được đào tạo tại các trường nghệ thuật và có danh hiệu. Loại thứ hai dành cho các nghệ sĩ không được đào tạo bài bản nhưng có năng khiếu và được công chúng yêu mến. Theo đánh giá của giới chuyên môn, việc coi xét cấp chứng chỉ hành nghề sẽ góp phần xúc tiến sự phát triển lành mạnh nền nghệ thuật nước nhà, tránh để xảy ra tình trạng vàng thau lẫn trong giới hoạt động nghệ thuật. Theo ông Nguyễn Đăng Chương, Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn: Thủ tục cấp chứng chỉ rất đơn giản, không phải là một giấy phép con. Việc cấp phép sẽ nâng cao vai trò của quản lý quốc gia, không nhiêu khê, không xin cho, không “phong bì” mới được cấp chứng chỉ hành nghề và cũng không cần phải nộp phí. NSND Trần Bình, Giám đốc hí viện Ca múa nhạc nhẹ Việt Nam cho rằng, việc cấp chứng chỉ hành nghề đối với người mẫu, nghệ sỹ là cấp thiết và Đề án này thể hiện rõ là một công cụ quản lý đối với nghệ sỹ, người mẫu. Tuy nhiên, cũng cần phải xem xét, đánh giá cả bổn phận của người tổ chức sinh sản, giám đốc nghệ thuật của các chương trình chứ không chỉ coi xét đối với nghệ sỹ, người mẫu. “Đối tượng này có cấp chứng chỉ hành nghề hay không?”, NSND Trần Bình nêu vấn đề. Đồng ý kiến này, NSND Lê Ngọc Cường cũng cho rằng, quản lý tốt người đứng đầu các cơ quan quản lý, các đơn vị tổ chức chương trình, phạt nặng những bầu sô vi phạm, quản lý chặt người mẫu, ca sĩ tự do, vũ đoàn, các đơn vị nghệ thuật từng lớp hóa, trong đó đặc biệt là bổn phận của người đứng đầu thì cũng sẽ hạn chế được những sai phạm. Do đó, cấp thiết phải cấp thẻ hành nghề cho cả những đối tượng này. Cũng hợp nhất quan điểm cấp thiết phải cấp thẻ hành nghề, NSƯT Lê Chức nhấn mạnh, văn hóa nghệ thuật là lĩnh vực đặc thù và chứng chỉ hành nghề cũng chỉ là một việc làm để quản lý điều đó. “Trình diễn nghệ thuật hiện đang diễn ra tưng bừng, muôn hình muôn vẻ, có sự lộn lạo giữa người được đào tạo, có nghĩa vụ nghề nghiệp và những người lợi dụng để kiếm lời. Do đó cần thiết phải có chứng chỉ này để khẳng định tính tác động của nghệ sỹ tới công chúng như thế nào. Đó mới là điều quan trọng”. NSƯT Lê Chức cũng đau xót cho rằng, chữ “nghệ sỹ” bây chừ đang bị hiểu quá rộng và bị lạm dụng, cứ bước lên sân khấu là được gọi là nghệ sỹ. Tuy nhiên nghệ sỹ có danh hiệu phải khác hẳn với nghệ sỹ chưa có danh hiệu, NSƯT Lê Chức nhấn mạnh. Quang cảnh Hội nghị lấy ý kiến góp ý Đề án cấp chứng chỉ hành nghề... Tìm lại giá trị đích thực của nghệ thuật . Có thể nói rằng, giá trị của nghệ thuật là không phải tranh biện. Ngay từ khi mới xuất hiện các loại hình nghệ thuật, những giá trị chân, thiện, mỹ luôn là đích hướng đến của nghệ thuật. Theo thứ trưởng Hồ Anh Tuấn, quan niệm về thẩm mỹ, cảm nhận nghệ thuật, việc hình thành tư cách của con người chịu sự chi phối và tác động lớn bởi nghệ thuật, từ nghệ thuật trình diễn và trực tiếp qua người nghệ sỹ. Những tác động từ nghệ thuật không ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng con người nhưng có thể làm biến đổi sâu sắc suy nghĩ, tình cảm và cả hành động của con người, dự tác động, bồi đắp đến việc hình thành tư cách, thỉnh thoảng của cả một thế hệ. Tuy nhiên, cũng theo Thứ trưởng Hồ Anh Tuấn, có một nghịch lý ở Việt Nam là ai cũng có thể trình diễn nghệ thuật trước công chúng, ai cũng có thể tham gia vào quá trình giáo dục chân, thiện, mỹ cho lớp trẻ và cho xã hội, kể cả những người chưa từng được đào tạo về nghệ thuật. Thời kì qua, một số chương trình biểu diễn nghệ thuật còn có những bất cập từ phía những nhà tổ chức và người biểu diễn trực tiếp, như dùng trang phục, hóa trang không phù hợp với thuần phong mỹ tục dân tộc, nghệ sĩ trình diễn có những biểu lộ thiếu văn hóa; dùng bản ghi âm để thay cho giọng thật của người biểu diễn hoặc thay cho âm thanh thật của nhạc cụ biểu diễn… đã xảy ra, gây những bức xúc trong dư luận từng lớp, tác động xấu đến thẩm mỹ nghệ thuật. Rõ ràng, những việc làm như trên đang làm sai lệch, làm xấu đi nền nghệ thuật nước nhà, khi đâu đâu cũng có những hình ảnh phản cảm trong các hoạt động trình diễn. Nói về điều này, NSƯT Lê Chức cũng cho rằng: “Văn hóa nghệ thuật là lĩnh vực tinh tế, đưa nguyên tố chân thiện mỹ đến với công chúng, do vậy những người làm thuê tác biểu diễn phải có tinh thần cao hơn thì mới chuyển tải điều đó đến cho công chúng”. Tỏ bày ủng hộ việc cấp thẻ hành nghề, bởi đối với họ, thẻ hành nghề chính là tiền đề và tiêu chí để tạo ra giá trị cho người mẫu cũng như xây dựng lại hình ảnh chuẩn về một nghề còn nhiều danh tiếng này, ông Lê Quang Tú, Giám đốc Công ty người mẫu thiên tài trẻ cho biết: “Quy định đưa ra về một người mẫu là như thế nào cũng cần phải được đưa ra rõ ràng hơn. Do hiện, lĩnh vực người mẫu vẫn đang hoạt động ở mức độ chưa thực thụ chuyên nghiệp, cũng như chưa được xem là một nghề chính thức, trực thuộc một đơn vị quản lý nào đó mà chỉ hoạt động theo nhóm, hình thức câu lạc bộ”. Tán thành quan điểm này, người mẫu Thùy Linh khẳng định: Việc cấp thẻ cho người mẫu là rất tốt, điều này sẽ sát hạch người mẫu và đào tạo một lớp người mẫu có mai sau và có khả năng làm việc tốt hơn. Cho rằng ngành nghề nào cũng cần sự chứng nhận về trình độ, khả năng chuyên môn và việc cấp thẻ hành nghề cũng là điều cần thiết vì đơn giản nó cũng như thẻ nhà báo vậy, để chứng thực về công việc của mình, người mẫu Thúy Hằng, Giám đốc Công ty Elite phía Bắc khẳng định: Có thẻ hành nghề cũng giúp những người mẫu trẻ, mới bước chân vào nghề chịu khó trau dồi tri thức, chuyên môn để đủ tiêu chí nhận thẻ. Ai cũng thế, cần phải sang trọng thời kỳ đầu vắt thì mới trưởng thành, phát triển được. “Bất cứ một quy định mới mẻ nào cũng có những quan điểm đồng thuận hay trái chiều xoay quanh. Tuy nhiên chúng ta cứ thử vận dụng một Thời gian thì mới biết quy định có phù hợp hay không”, người mẫu Thúy Hằng nhấn mạnh. Tấm thẻ hành nghề cũng góp phần nâng tầm giá trị của người nghệ sỹ (hình chỉ mang thuộc tính minh họa). Thay lời kết : Tấm bằng tốt nghiệp được coi là chứng nhận hoàn thành khóa đào tạo nghề, còn để trở nên một nghệ sĩ, đó là cả chặng đường dài trước mắt. Giả dụ có tấm thẻ hành nghề, để chứng thực anh là nghệ sĩ, một nghệ sĩ đích thực khác hẳn với những người đi hát khác, thì cũng đáng lắm chứ. Còn nếu nói đến việc làm đẹp lòng khán giả, hay sự phán xét của khán giả, điều đó cũng chỉ mới là một góc nhỏ trong đời sống văn hóa nghệ thuật , bởi “gu” hưởng thụ văn hóa của mỗi người, mỗi giai tầng lại phụ thuộc vào phông văn hóa của họ, hoặc thỉnh thoảng, phụ thuộc vào làn sóng, trào lưu văn hóa mà môi trường sống của họ đang phải đối mặt. Vẫn biết rằng, xung quanh Đề án của Bộ VHTTDL, các ca sĩ, nghệ sĩ, người mẫu, người hành nghề nghệ thuật cũng đang còn nhiều băn khoăn. Vẫn biết là còn có tí đỉnh bất cập, nhưng trong điều kiện xô bồ, vàng thau lộn lạo như hiện, trộm nghĩ, điều đó cũng chưa hẳn là không hữu dụng!!! Theo Cinet